Παρασκευή, 25 Σεπτεμβρίου 2009

JOHANN HEINRICH LAMBERT - ΓΙΟΧΑΝ ΧΑΙΝΡΙΧ ΛΑΜΠΕΡΤ

Γιόχαν Χάινριχ Λάμπερτ
Ο Γιόχαν Χάινριχ Λάμπερτ (Johann Heinrich Lambert, 26 Αυγούστου 1728 - 25 Σεπτεμβρίου 1777) ήταν Γερμανός μαθηματικός, φυσικός, αστρονόμος, φιλόσοφος και γενικά ιδιοφυΐα της εποχής του σε πολλούς επιστημονικούς τομείς. Γεννήθηκε στην Αλσατία και από μικρή ηλικία αναγκάστηκε να διακόψει τις σπουδές του προκειμένου να βοηθάει τον πατέρα του, ο οποίος ήταν ράφτης. Αυτό όμως δεν τον εμπόδισε να μελετά οποιοδήποτε επιστημονικό σύγγραμμα έπεφτε στα χέρια του, και, λόγω της μεγάλης αφομοιωτικής του ικανότητας, πολύ γρήγορα άρχισε ν΄ αναπτύσσει πλήθος πρωτότυπων ιδεών.
Αρχικά προσλήφθηκε ως οικοδιδάσκαλος σε πλούσια οικογένεια στο Βερολίνο όπου και άρχισε να εκδίδει επιστημονικό περιοδικό με τον τίτλο «Εφημερίδα» και εκεί να προβάλει τις πρωτότυπες ιδέες του. Οι αρχικά συμβουλευτικές του εκείνες προτροπές αναδείχθηκαν τελικά σπουδαίες συμβολές στα Μαθηματικά, τη Φυσική κ.λπ. που παρακίνησαν ακόμη και τον Φρειδερίκο τον Μέγα να τον εκλέξει μέλος της Βασιλικής Πρωσικής Ακαδημίας.
Ο Λάμπερτ απέδειξε πρώτος ότι ο αριθμός π είναι ασύμμετρος αριθμός, ενώ στην τριγωνομετρία εισήγαγε τις υπερβολικές συναρτήσεις. Επίσης ανέπτυξε ιδιαίτερα θεωρήματα περί των κώνων και θεμελίωσε στη χαρτογραφία τη διπλή κωνική προβολή, που προς τιμή του φέρει σήμερα το όνομά του, καθώς και μία εφαρμογή στην αζιμουθιακή προβολή. Η μελέτη του «Ελεύθερη προοπτική» (1759-1774) παρουσιάζει ιδιαίτερη αξία.
Στη φιλοσοφία ο Λάμπερτ προετοίμασε τη θεωρία του Καντ, ο οποίος, αν και μεγαλύτερός του, τον θαύμαζε και τον εκτιμούσε. Συγκεκριμένα έθεσε τα φιλοσοφικά προβλήματα περίπου όπως του Καντ σε συνδυασμό με την εμπειρική μέθοδο του Λοκ και με τον πρότερο ορθολογισμό του Βολφ, χωρίς όμως να φθάσει στη φαινομενολογία και χωρίς να κατορθώσει να δώσει τίποτα περισσότερο από μία οντολογική θεωρία παλαιότερης σχολής. Ο συγκερασμός όμως όλων αυτών ήταν τουλάχιστον πρωτότυπος.
Στα σπουδαία συγγράμματά του περιλαμβάνονται: «Πυρομετρία» (1779) και «Φωτομετρία» (λατινιστί), καθώς και πλήθος άλλων που αφορούν τριγωνομετρία, μαθηματικά, και φυσική, όπως και αρκετά φιλοσοφικά έργα στη λατινική και γερμανική γλώσσα. Η μονάδα μέτρησης Λάμπερτ ονομάσθηκε προς τιμή του όπως και πολλοί επιστημονικοί νόμοι και θεωρήματα.
Ο Γιόχαν Χάινριχ Λάμπερτ πέθανε στο Βερολίνο το 1777 σε ηλικία 49 ετών.
ΑΠΟ ΤΗ ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ

Δεν υπάρχουν σχόλια: